काठमाडौं- शिक्षाको क्षेत्रमा अग्रणी संस्था एम्बार्क अनम्याथले गणित सिक्ने र सिकाउने परम्परागत धारणा परिवर्तन गर्दै आएको छ।

कठिन गणितीय अवधारणाहरूलाई रचनात्मक रूपमा र दैनिक जीवनसँग जोडेर बुझाउने यो संस्थाले अहिले नेपालमा पहिलो पटक गणितीय सोच र बहसलाई एकसाथ ल्याउने ‘ग्लोबल म्याथ डिबेट लिग (GMDL)’ सुरु गरेको छ।

यसको मुख्य उद्देश्य गणितलाई केवल अङ्क र सूत्रको सीमामा नबाँधी, विचार र संवादको अन्तर्राष्ट्रिय भाषाका रूपमा स्थापित गर्नु हो । गणित शिक्षामा नयाँ दृष्टिकोण ‘ग्लोबल म्याथ डिबेट लिग’ले गणितलाई विचार, तर्क र कुराकानीको माध्यम बनाउने प्रयास गर्छ। यो कार्यक्रमले विद्यार्थीहरूलाई गणितलाई समस्या समाधानको मात्र उपकरण नभई, आफ्ना विचार व्यक्त गर्ने र सिर्जनशीलता प्रदर्शन गर्ने माध्यमका रूपमा प्रयोग गर्न प्रेरित गर्छ।

एम्बार्क अनम्याथका सह-संस्थापक दिवेश बठिजा भन्छन्, “ ग्लोबल म्याथ डिबेट लिग ले हाम्रो सोचलाई प्रतिबिम्बित गर्छ कि गणित भनेको केवल हिसाब–किताब होइन, तर तार्किक सोच र समस्या समाधानको रोमाञ्चक यात्रा हो। यो लिगले विद्यार्थीहरूलाई परम्परागत कक्षाकोठाभन्दा बाहिरको सोच र अनुभव दिने राष्ट्रिय मञ्च हो।”

गणित र विचार आदानप्रदानको राष्ट्रिय मञ्च यस वर्ष ‘GMDL’ले नेपालभरका विद्यालयका ५,००० भन्दा बढी विद्यार्थीहरूलाई तीन चरणको संरचित प्रतियोगितामा सहभागी गराउँदैछ - 1. स्क्रिनिङ राउन्ड, 2. क्षेत्रीय छनोट, र 3. राष्ट्रिय फाइनल राउन्ड।

यो प्रतियोगिताले विद्यार्थीहरूलाई सहकार्य, रचनात्मकता र आलोचनात्मक सोचमा जोड दिन्छ। यस प्रक्रियाबाट उनीहरूले आफ्नो विश्लेषणात्मक क्षमता, सार्वजनिक रूपमा बोल्ने आत्मविश्वास, र गणितको व्यावहारिक उपयोगबारे गहिरो बुझाइ विकसित गर्छन्। भविष्यका विचारशील नेतृत्वकर्ताहरू तयार गर्दै गणित र संवादको कलालाई जोडेर, ‘ग्लोबल म्याथ डिबेट लिग’ले नयाँ पुस्तालाई विश्लेषणात्मक रूपमा सोच्ने र प्रभावकारी रूपमा अभिव्यक्त हुन सक्षम नेतृत्वकर्ताका रूपमा सशक्त बनाउँछ। यो कार्यक्रमले विद्यार्थीहरूको शैक्षिक आधार बलियो बनाउनुका साथै गणितलाई रचनात्मकता, नवप्रवर्तन र नेतृत्वको माध्यमका रूपमा मनाउँछ।

नेपालमा यस प्रकारको पहिलो कार्यक्रमका रूपमा, ‘GMDL’ले युवा बहसकर्ता, सोचविचार गर्ने र समस्या समाधानकर्ताहरूको राष्ट्रिय समुदाय निर्माण गर्दैछ -जहाँ गणितलाई विषय मात्र नभई जीवन हेर्ने दृष्टिकोणको रूपमा बुझिन्छ।

सन् २०१२ मा स्थापना भएको अनम्याथ स्कुल एक अग्रणी शैक्षिक संस्था हो, जसले विद्यालयस्तरमा गणित सिकाउने तरिका रूपान्तरण गर्दै आएको छ। यसको विस्तारित रूप एम्बार्क अनम्याथ हो, जसले ‘ग्लोबल म्याथ डिबेट लिग’, ‘म्याथ म्याराथन’ र ‘स्पेस म्याथ’ जस्ता कार्यक्रमहरू मार्फत सबै उमेरका विद्यार्थीहरूलाई गणितप्रति रोचक, अर्थपूर्ण र प्रेरणादायी बनाउने उद्देश्य राखेको छ।