न्यायको आसनदेखि गीतको संसारसम्मः गीतकार भीमकुमार ओझाको सिर्जनायात्रा

आइतबार, ३१ साउन २०८३, १० : ४४

काठमाडौं- जीवनका चार दशकजति समय न्यायसेवामा बिताएका व्यक्ति अवकाशपछि कलमलाई फेरि नयाँ यात्रामा डोर्‍याउँदै गीत संगीतको संसारमा प्रवेश गर्छन् भन्ने कुरा आफैँमा एउटा रोचक र प्रेरणादायी कथा हो। 

पूर्व जिल्ला न्यायाधीश तथा उच्च अदालतका न्यायाधीशका रूपमा लामो समय न्यायसम्पादनमा सक्रिय भीमकुमार ओझा यतिबेला भने आफ्नै बाल्यकालदेखिको एउटा पुरानो चाहना पूरा गर्ने क्रममा गीतकारका रूपमा नेपाली संगीत क्षेत्रमा आफ्नो अलग पहिचान बनाउन सफल हुँदै गएका छन्।

न्यायालयमा रहँदा कानुनका अक्षर र न्यायका संवेदनशील पक्षसँग साक्षात्कार गरेका ओझाको अवकाशपछिको जीवन भने शब्द, भावना, संगीत र सिर्जनाले भरिएको छ। बाल्यकालदेखि नै गीतसंगीतप्रतिको रुचि भए पनि व्यावसायिक जीवनको व्यस्तताका कारण मनभित्रै सीमित रहेको त्यो चाहना अवकाशपछि भने सिर्जनाको रूपमा प्रस्फुटित हुन थालेको हो।

गीतकारका रूपमा सक्रिय भएको छोटो अवधिमै ओझाले आधुनिक गीतदेखि लोकलय, पूर्वेली भाका र पश्चिमेली स्वाद बोकेका विभिन्न प्रकृतिका गीतहरू रचना गरिसकेका छन्। उनिद्वारा रचित करिब ३० भन्दा बढी गीत रेकर्ड भइसकेका छन्, र ती गीतहरू उनकै ‘Bhim Kumar Ojha Official’ युट्युब च्यानलमार्फत श्रोता तथा दर्शकमाझ पुगेका छन्।

ओझाको सिर्जनायात्राको अर्को महत्वपूर्ण उपलब्धि नेपाली कथानक चलचित्र ‘लज्जावती’ सम्म पुगेको छ। उहाँद्वारा रचित ‘मलाई पीर परेको तिमीलाई के थाहा छ’ बोलको गीत चलचित्रमा समावेश भएको छ। चलचित्र हेरेर फर्किएका दर्शकहरूको प्रतिक्रियाअनुसार उक्त गीत केवल चलचित्रको एउटा गीतमा सीमित नरही कथाको भावनात्मक संरचनासँग गहिरोसँग जोडिएको छ। 

कतिपय दर्शकले त चलचित्रको कथा नै उक्त मूल गीत वरिपरि घुमेको अनुभूति हुने प्रतिक्रिया दिएका छन्। गीतमा शब्द मात्र हुँदैनन्, शब्दभित्र मानिसको अनुभूति, पीडा, प्रेम, सम्झना र जीवनका अनेक रङहरू लुकेका हुन्छन्। ‘मलाई पीर परेको तिमीलाई के थाहा छ’ ले पनि यही मानवीय संवेदनालाई समेटेको देखिन्छ। त्यसैले गीत चलचित्रको कथासँग जोडिँदा त्यसले पर्दामा देखाइने दृश्यलाई मात्र होइन, दर्शकको मनभित्रको भावनालाई समेत स्पर्श गर्न सफल भएको प्रतिक्रिया सुनिन्छ।

ओझाको सिर्जनात्मक यात्रा यतिमै सीमित छैन। यसअघि नै उनले रचना गरेका विभिन्न गीतहरूले पनि श्रोता तथा दर्शकमाझ चर्चा पाउँदै आएका छन्। फरक–फरक भाका, शैली र भावभूमिमा गीत सिर्जना गर्ने उहाँको प्रयासले नेपाली गीतसंगीतमा उनको रुचि र सम्भावनालाई उजागर गरेको छ।

विशेष कुरा के छ भने न्यायसेवाको लामो जिम्मेवारी पूरा गरेर जीवनको उत्तरार्धमा गीतसंगीतलाई रोज्नु उनका लागि केवल मनोरञ्जन वा समय बिताउने माध्यम होइन, वर्षौँदेखि मनमा बोकेको सिर्जनात्मक सपनालाई साकार पार्ने अभियान हो। जीवनको एउटा लामो अध्याय न्यायको क्षेत्रमा समर्पित गरेपछि अर्को अध्यायलाई संगीत र साहित्यको रंगले उनले सजाउँदै गएका छन् ।

न्यायाधीशको रूपमा कानुनका कठोर धाराहरूबीच जीवन र समाजका अनेक कथा पढेका ओझाले अहिले गीतका कोमल शब्दहरूमार्फत त्यही समाजका भावना अभिव्यक्त गरिसकेका छन्। सायद यही कारण उनका गीतमा जीवनको अनुभूति र मानवीय संवेदनाको स्पर्श भेटिन्छ।

छोटो समयमै ३० भन्दा बढी गीत रेकर्ड हुनु, आफ्नै युट्युब माध्यमबाट सिर्जना सार्वजनिक हुनु र नेपाली कथानक चलचित्रसम्म गीतकारका रूपमा पुग्नु सामान्य उपलब्धि होइन। यसले एउटा महत्वपूर्ण सन्देश पनि दिन्छ, सिर्जनाको कुनै अवकाश हुँदैन, चाहना साँचो छ भने जीवनको जुनसुकै मोडबाट नयाँ यात्रा सुरु गर्न सकिन्छ।

ओझाको जीवनमा अहिले न्यायको अध्याय सकिएर सिर्जनाको अध्याय सुरु भएको छ। अदालतको इजलासबाट गीतको संसारसम्म आइपुगेको उनको यो यात्रा आफैँमा एउटा प्रेरणादायी कथा बनेको छ। आगामी दिनमा उनका कलमबाट अझ धेरै गीत, अझ धेरै भाव र अझ धेरै जीवनका कथा जन्मिने अपेक्षा गर्न सकिन्छ।

जीवनभर न्यायको पक्षमा उभिएको कलम अहिले भावनाको पक्षमा गीत लेखिरहेको छ, र यही रूपान्तरणमा गीतकार ओझाको सिर्जनायात्राको सुन्दरता लुकेको छ।

आइतबार, ३१ साउन २०८३, १० : ४४

प्रतिक्रिया